Nhận thức quan điểm “Hạnh phúc là đấu tranh” của Mác – Những suy nghĩ đối với người làm công tác giáo dục tại Trường Đại học CSND

Nhận thức quan điểm “Hạnh phúc là đấu tranh” của Mác – Những suy nghĩ đối với người làm công tác giáo dục tại Trường Đại học CSND
         1. Nhận thức quan điểm “hạnh phúc là đấu tranh” của Mác
        Hạnh phúc có thể hiểu là “trạng thái sung sướng vì cảm thấy hoàn toàn đạt được ý nguyện”; đó là một trạng thái cảm xúc của con người thể hiện khi con người được thoả mãn một nhu cầu nào đó của mình - một nhu cầu mang tính trừu tượng; là không có ở loài vật mà chỉ có ở con người.
        Trong lịch sử, con người luôn trăn trở, dành sự quan tâm, nghiên cứu, tìm kiếm cách thức để vươn tới hạnh phúc. Với Mác lại có cách thể hiện quan điểm hoàn toàn mới về hạnh phúc, vừa sâu sắc về lý luận, vừa gắn chặt chẽ với hoạt động thực tiễn của con người. Mác quan niệm: “Hạnh phúc là đấu tranh”, đó là quan điểm cô đọng nhất về hạnh phúc của Người. Hạnh phúc theo Mác là hạnh phúc gắn liền với hành động; hạnh phúc là hành động đấu tranh giải quyết các mâu thuẫn. Một số nội dung cơ bản trong quan niệm “Hạnh phúc là đấu tranh” của Mác như sau:
        Một là, hạnh phúc là đấu tranh vì sự tiến bộ của xã hội, vì sự tự do, hạnh phúc nhân loại.
          Nhắc đến Mác không ai không nghĩ đến hình tượng của một người đi tiên phong trong việc đấu tranh chống lại mọi tiêu cực trong xã hội, hướng tới thực hiện cuộc cách mạng xây dựng xã hội mới của loài người: Xã hội xã hội chủ nghĩa, xã hội cộng sản chủ nghĩa. Ngay từ những năm tháng tuổi trẻ, Mác đã nhận thức: “Những ai đem lại hạnh phúc cho một số lượng người nhiều nhất là người hạnh phúc nhất”. Ngay từ những năm tháng còn trẻ, Mác đã luôn chủ trương đưa những vấn đề lý luận vào thực tiễn để cải biến thực tiễn: “Các nhà triết học đã chỉ giải thích thế giới bằng nhiều cách khác nhau, song vấn đề là cải tạo thế giới”. Do đó, Mác đã yêu cầu việc tìm kiếm hạnh phúc thực sự của con người trước tiên phải gắn liền với hành động của con người. Hạnh phúc phải gắn liền với hành động nhưng không phải là bất kỳ hành động nào mà phải là những hành động đấu tranh. Đấu tranh để giải quyết mâu thuẫn tồn tại khách quan, phủ định mặt đối lập trên cơ sở kế thừa cái cũ, cái tích cực để đưa tới sự thống nhất hòa hợp, tiến bộ hơn, tốt đẹp hơn. Với Mác, nội dung đấu tranh cao nhất đó chính là đấu tranh vì sự tiến bộ của xã hội, thúc đẩy loài người tiến lên hình thái kinh tế - xã hội cao hơn thông qua các cuộc cách mạng xã hội, trong tiến trình đấu tranh ấy, con người đấu tranh cho tự do, hạnh phúc của loài người nói chung, cho bản thân mình nói riêng.
          Hai là, hạnh phúc là đấu tranh vì sự khách quan của khoa học.
          Con đường Mác đấu tranh vì sự tiến bộ của xã hội, trên một phương diện khác, cũng chính là con đường đấu tranh vì sự khách quan của khoa học. Mác là nhà phê bình vĩ đại trong khoa học, thể hiện rõ nét tinh thần phê phán, tính luận chiến, đấu tranh vì sự khách quan của khoa học trong đa số các tác phẩm của mình. Mác đấu tranh không chỉ đối với mâu thuẫn trong giới học giả với nhau mà còn với mâu thuẫn trong chính bản thân mình, mâu thuẫn giữa trình độ nhận thức về một vấn đề còn hạn chế với sự tồn tại khách quan, phong phú, đa dạng của vấn đề đó trong thực tiễn. Người luôn đặt yêu cầu cao với những tác phẩm, bài nói, bài viết của mình với tinh thần khoa học, cách mạng nhất: “Thà rằng đem đốt những bản thảo của mình đi còn hơn là để cho chúng bị dở dang”; “Đối với khoa học, không có con đường nào bằng phẳng thênh thang cả, chỉ có những người không sợ chồn chân mỏi gối để trèo lên những con đường nhỏ bé gập ghềnh của khoa học mới có hy vọng đạt tới những đỉnh cao xán lạn của khoa học mà thôi". Cuộc đời của Mác là minh chứng cho thấy một người đã tìm thấy niềm hạnh phúc thực sự của mình trên con đường đấu tranh bảo vệ sự khách quan của khoa học, thông qua đó mà cải tạo hiện thực cuộc sống.
        Ba là, hạnh phúc là đấu tranh vượt qua mọi khó khăn hàng ngày, vì lý tưởng của bản thân.
          Con đường Mác tranh đấu tìm kiếm hạnh phúc thực sự vấp phải vô vàn những khó khăn, thử thách. Mác phải đối mặt với những tác động tiêu cực từ gia đình, xã hội như: Bị chính quyền phản động trục xuất, thực hiện những chính sách gây khó khăn, cản trở hoạt động, phải mang theo gia đình sống lưu lạc ở nhiều nơi để phục vụ hoạt động cách mạng; bị từ chối tiếp nhận làm giảng viên đại học vì lập trường cách mạng; những định kiến từ phía gia đình vì đã lựa chọn hướng đi đấu tranh vì sự nghiệp cách mạng thay vì chọn lấy một nghề nghiệp ổn định; liên tục gặp phải nhiều bệnh tật hành hạ trong phần lớn cuộc đời... Nhưng tất cả những điều đó đều không thể cản bước tiến của Mác, không thể dập tắt được lý tưởng đã lựa chọn ngay từ những tháng ngày tuổi trẻ: “nếu chúng ta được lựa chọn một nghề mà trong đó chúng ta có thể lao động nhiều nhất cho loài người thì chúng ta sẽ không cúi đầu vằn lưng dưới gánh nặng của nó, bởi gánh nặng ấy là sự hy sinh vì mọi người niềm hạnh phúc của chúng ta sẽ thuộc về hàng triệu người” .
          2. Nhận thức quan điểm “hạnh phúc là đấu tranh” của Mác đối với người làm công tác giáo dục tại Trường Đại học Cảnh sát nhân dân
          Để đạt được hạnh phúc thật sự, người làm công tác giáo dục tại Trường Đại học CSND có thể rút ra một số vấn đề có tính chất định hướng hành động như sau:
          Một là, đấu tranh với những suy nghĩ và hành động tiêu cực của bản thân nhằm hoàn thiện nhân cách.
          Chủ nghĩa duy vật biện chứng đã chỉ ra việc giải quyết mâu thuẫn tự thân là chìa khóa cho sự phát triển của sự vật, hiện tượng. Và theo Mác đó cũng chính là chìa khóa của sự phát triển, hoàn thiện nhân cách, là quá trình mang lại hạnh phúc của mỗi cá nhân trong xã hội. Kế thừa tinh thần đấu tranh vì hạnh phúc của Mác, cán bộ, giảng viên làm công tác giáo dục tại Trường Đại học CSND trước hết cần định hướng đấu tranh vì sự hoàn thiện nhân cách của bản thân, từ đó hướng tới đấu tranh vì sự phát triển tiến bộ, văn minh của dân tộc, của nhân loại.
Trước hết, mỗi cán bộ, giảng viên cần đấu tranh vì sự hoàn thiện nhân cách người thầy, chống lại mọi suy nghĩ và hành động tiêu cực, sai lầm, lạc hậu; xây dựng, phát triển những suy nghĩ, hành động tích cực, tiến bộ. Hoàn thiện nhân cách người thầy được thể hiện ở cả hai mặt: Đức và tài - phẩm chất và năng lực. Trong đó, chú trọng hoàn thiện đạo đức của mình hướng tới nội dung đạo đức mới - đạo đức cách mạng.
          Hai là, đấu tranh vượt qua mọi khó khăn, thử thách nhằm hoàn thành tốt nhiệm vụ chính trị được giao.
          Nhiệm vụ chính trị quan trọng hàng đầu của người cán bộ, giảng viên làm công tác giáo dục tại Trường Đại học CSND là giáo dục, đào tạo nên những thế hệ sinh viên CSND đủ tiêu chuẩn về trình độ, phẩm chất đạo đức cách mạng. Bên cạnh đó, người cán bộ, giảng viên còn thực hiện công tác nghiên cứu khoa học phục vụ hoạt động giáo dục, đào tạo và các công tác của ngành Công an.
          Trong quá trình thực hiện nhiệm vụ, cán bộ, giảng viên Trường Đại học CSND sẽ chịu sự tác động từ rất nhiều yếu tố bên trong và bên ngoài cản trở đến quá trình hoàn thành các mặt công tác. Do đó, hướng tới hạnh phúc từ việc hoàn thành nhiệm vụ chính trị quan trọng của mình, bản thân mỗi người cán bộ, giảng viên cần rèn luyện tinh thần kiên trì, bền bỉ, phấn đấu hy sinh hoàn thành các mặt công tác được giao. Quá trình ấy là quá trình đấu tranh với bản thân để khắc phục mọi khó khăn, hạn chế song song với đấu tranh chống lại mọi trở lực bên ngoài nhằm kiên định và thực hiện đến cùng mục tiêu đặt ra.
          Ba là, đấu tranh giải quyết mâu thuẫn trong quá trình dạy học nhằm giáo dục các thế hệ sinh viên đáp ứng yêu câu đào tạo.
          Hoạt động giáo dục tại Trường Đại học CSND hướng tới đào tạo chiến sỹ CSND có lý tưởng, hoài bão cách mạng, bản lĩnh chính trị kiên định; vững vàng về pháp luật; giỏi về nghiệp vụ chuyên môn. Có thể nói, quá trình đấu tranh giải quyết những mâu thuẫn trong quá trình dạy học, hướng tới đào tạo các cán bộ, chiến sỹ CSND vừa hồng, vừa chuyên, cũng là quá trình đạt được hạnh phúc nghề nghiệp của người cán bộ, giảng viên Trường Đại học CSND. Đó là quá trình đấu tranh vì lý tưởng xây dựng và bảo vệ Tổ quốc vững mạnh thông qua sự giác ngộ, trưởng thành của các thế hệ sinh viên CSND; vì sự khách quan trong khoa học, chống lại những tư tưởng lệch lạc, sai lầm trong nhận thức khoa học của sinh viên; cũng là sự đấu tranh khắc phục những khó khăn trong nghề nghiệp giáo dục và đào tạo.
          Trong đó, mâu thuẫn giữa yêu cầu, nhiệm vụ học tập nghề nghiệp với trình độ nhận thức của sinh viên có hạn là mâu thuẫn cơ bản nhất, đòi hỏi người cán bộ, giảng viên Trường Đại học CSND phải xác định và giải quyết xuyên suốt quá trình đào tạo. Phải thông qua những hình thức phù hợp để nêu ra, làm cho mâu thuẫn nảy sinh trong tư tưởng sinh viên, vừa sức với sinh viên và giải quyết các mâu thuẫn này để mang lại nhận thức của sinh viên ở tầm cao mới.

 
Trần Nguyễn Sỹ Nguyên – Phan Thùy Linh

Nguồn tin: *Bài viết đã được đăng tải trên Tạp chí KHGD CSND số 109 tháng 11/2018